خانه پژوهش

قرآن کریم "مسئولیت" را امانت الهی می نامد و در کنار صفت تخصص و توانایی لازم برای انجام کار، شرط امانت داری را برای تصدی مقام لازم می داند. این موضوع در آیات 58 سوره نساء، آیه 39 سوره نحل، آیه 26 سوره قصص و آیه 55 سوره یوسف مورد تاکید قرار گرفته است.

گزینش و انتخاب مدیران در قرآن نیز مورد توجه قرار گرفته است، تا آنجا که طی تحقیقات به عمل آمده در سالهای اخیر، 10 شرط و ویژگی برای مدیران از دیدگاه قرآن کریم شمرده شده است که ذیلا به آن اشاره می گردد:

مولای متقیان حضرت علی بن ابیطالب(ع) نیز در نامه ای به نماینده و فرماندار آذربایجان (اشعث بن قیس) می فرمایند: "مدیریت و حکمروایی برای تو طعمه نیست، ولی آن مسئولیت در گردن تو امانت است و کسی که از تو بالاتر است، از تو خواسته است که نگهبان آن باشی." (نهج البلاغه، نامه ۵)

و نیز سایر ویژگی ها و توانایی های مورد نیاز مدیران از دیدگاه حضرت علی (ع) در فرمان معروف ایشان به مالک اشتر قید گردیده است که شاید بتوان گفت دقیق ترین شرح شغل و شرایط احراز شغل از منظر مدیریت دینی است. در این فرمان حضرت علی (ع) خطاب به مالک اشتر می فرمایند:

" افرادی با تجربه و باحیا را جستجو کن که از خاندان صالح و پیشگامان در اسلام باشد، زیرا ایشان از نظر اخلاقی برجسته ترین و از جنبه حیثیت قابل اعتماد ترین و کمتر به فکر طمع کاری بوده و در عواقب کارها باریک بین ترند." (نهج البلاغه، نامه ۵۳)

در قسمت های مختلف این نامه می توان نكات زیر را در انتخاب مديران مدنظر قرار داد:

تجربه، اصالت خانوادگی، حيا، آگاه به قدر و منزلت خويش، باريك بينی و حسن شهرت، صدق در گزارشگری، قابل اعتماد، دور انديش، پيشگام در اسلام، پيراستگی از طمع و عدم پريشانی از كار زياد.